Help, mijn kat heeft een hartruis!

kattenknuffels met personeelTijdens de kittenenting, de jaarlijkse controle of op een consult kan er tijdens het lichamelijk onderzoek van uw kat worden geconstateerd dat uw kat een hartruis heeft. Wat betekent dit precies? En kan een mogelijk hartprobleem behandeld worden?

Een hartruis is een extra bijgeluid op het hart die met de stethoscoop gehoord kan worden. Dit kan een abnormale werveling in het hart zijn ten gevolge van een klepgebrek, een vergrote hartspier of er kan niks met het hart aan de hand zijn. In het laatste geval kan bijvoorbeeld stress, bloedarmoede of een verhoogde bloeddruk voor een veranderde bloedsomloop zorgen en daardoor voor een extra bijgeluid. Naast een hartruis kan er ook een ‘gallopritme’ gehoord worden. Normaal gesproken bestaat een hartslag uit twee hartetonen, ‘brr-tup’ die bij een kat een snelheid van 120 -180 hartslagen per minuut telt. Als er een gallopritme gehoord worden zijn er in plaats van twee drie hartetonen aanwezig. Een gallopritme ontstaat door een afwijkende vulling van het hart, dit kan komen door een verdikte hartspier.

Hoe vaak er sprake is van een hartkwaal als er een hartruis wordt gevonden varieert per onderzoek. In Nederland is daar in 2010 onderzoek naar gedaan. Daarbij werd er bij katten met een hartruis zonder klachten een hartecho uitgevoerd. Bij 88% van de katten was er sprake van een hartziekte. Hoe vaak een hartruis voorkomt bij katten verschilt per leeftijdscategorie. Bij jonge volwassen katten(6-12 maanden) werd bij 24% een hartruis gevonden, terwijl dit bij oudere katten(boven de 9 jaar) steeg tot wel 60%!

Een veel voorkomende hartaandoening bij katten is hypertrofische cardiomyopathie(HCM), dit is een verkregen en genetische aandoening. Hierbij raakt de hartspier verdikt waardoor het hart onvoldoende bloed kan rondpompen door het lichaam. Bij bepaalde rassen(Main coon, Ragdoll) is er een DNA-test beschikbaar op de genetische afwijkingen die bekend zijn. Helaas is deze DNA-test niet lijdend: een kat kan nog steeds HCM ontwikkelen zonder de verandering in het DNA en een kat met deze verandering kan ook geen HCM ontwikkelen. De reden hiervoor is dat we nog niet de volledige genetische achtergrond van HCM begrijpen. Een recent onderzoek toont aan dat bij een screening van katten boven de 9 jaar leeftijd ongeveer 1 op de 3 katten HCM hebben.

Hoe herkent u hartziekten?

De symptomen van hartziekten kunnen behoorlijk variëren. Katten die lijden aan een hartziekten kunnen sloom zijn, gewicht verlies, weinig eetlust hebben of een verminderd uithoudingsvermogen. Ook kan het opvallen dat de ademhaling versneld is: dit komt doordat er vocht in of rondom de longen zich ophoopt. Door bepaalde hartziekten is er een verhoogd risico op bloedstolsels. Deze kunnen vastlopen in de slagader naar de ledematen toe waardoor een plotseling een pijnlijke verlamming van de achterhand optreedt. In een uiterst geval kan er een plotselinge dood optreden.

Wat kan de dierenarts voor u betekenen?

Als er een hartruis geconstateerd wordt ligt het aan de leeftijd van de kat wat voor stappen er ondernomen kunnen worden. Daarbij geldt dat op jonge leeftijd er altijd een hartecho zal worden aangeraden en op oudere leeftijd er naast een hartecho ook een bloedonderzoek naar de schildklier gedaan kan worden en er een bloeddrukmeting verricht kan worden. Let wel: een kat zonder hartruis kan nog steeds een hartziekte hebben!

Wat kan de uitkomst van een hartecho voor u betekenen?

Tijdens een hartecho worden er metingen gedaan naar de dikte van het hart en of er abnormale wervelingen aanwezig zijn in het hart. Als er een verhoogd bloedstolsel risico is door abnormale wervelingen, kan er een anti-stollingsmiddel worden voorgeschreven. Soms wordt er voor gekozen de hartfrequentie te verlagen met bepaalde medicatie. De medicatie heeft een levensverlengend doel, maar kan een hartaandoening niet verhelpen. Ook kan er met de uitslag van een hartecho een indicatie worden gegeven van het risico van een narcose.

Wat is de prognose van een kat met een hartruis?

Dit verschilt erg per hartaandoening en leeftijd van de patiënt. Als bijvoorbeeld een hartruis door een verhoogde bloeddruk en/of door een schildklieraandoening komt, kan deze verdwijnen en het hart weer volledig normaal worden! Een prognose kan niet op basis van het algemeen onderzoek gegeven worden, alleen als er een hartecho gedaan wordt kan daar iets over gezegd worden.
Mocht uw kat een hartaandoening hebben verdient het aandacht om af en toe de ademhaling van uw kat te tellen. Een kat die rustig ligt te slapen, zal minder dan 30 ademteugen per minuut halen. De ademhaling is te controleren door het op en neer gaan van de borstkas te tellen.

Mocht u vragen hebben over hartkwalen of u wilt uw kat laten nakijken neem dan contact op met uw lokale Sterkliniek.

  • Dierenarts Kristel de Munnik, Sterkliniek Dierenartsen Ermelo  & Harderwijk
    Dierenarts kristel en kat