White feet? Do not treat!

Afbeelding artikel Hondenmanieren MDR-1 defectBob Carrière, dierenarts en directielid van Sterkliniek Dierenartsen BV beantwoordt met regelmaat vragen voor magazine ‘Hondenmanieren’. 

Lees hier het PDF: White Feet? Do not Treat! Het MDR-1 defect.

Het MDR-1 Defect

“Dit advies is al aardig ingeburgerd onder Engelstalige dierenartsen en kynologen maar is in Nederland en België nog te weinig bekend. In het Nederlands betekent het zoveel als: Witte voeten? Niet behandelen! en hierbij worden dan honden bedoeld. In dit artikel zal ik u de achtergrond uitleggen van dit advies en kijken wat het voor onze honden in de lage landen betekent.

De bloed-hersenbarrière

In het lichaam worden vele stoffen getransporteerd en uitgewisseld tussen de weefsels. Extreem belangrijke weefsels of organen zijn door moeder natuur goed beschermd. Zo liggen de hersenen binnen een benige schedel, het ruggenmerg ligt beschermd door de wervelkolom en het hart is omgeven door de borstkas.
Maar ook op vloeistofniveau kunnen organen worden afgeschermd. Zo wordt het centrale zenuwstelsel beschermd door de zogenaamde bloed-hersenbarrière. Dit systeem wat in 1e instantie stoffen van het bloed naar het hersenvocht door laat gaan zorgt ervoor dat “verkeerde” stoffen direct worden teruggepompt naar het bloed en zodoende niet het belangrijke zenuwweefsel kunnen bereiken.
Als deze “pomp” niet goed werkt worden stoffen doorgelaten richting centrale zenuwstelsel met mogelijk levensbedreigende gevolgen.

Het MDR-1 defect bij de hond.

Eén van de genen die een belangrijke rol speelt bij bovenstaand proces is het
MDR-1 gen: Multi Drug Resistant 1-gen. Als dit gen niet goed is gecodeerd dan ontstaat er een afwijking in het pompmechanisme. Deze aandoening is ook bekend bij bijvoorbeeld de mens en de muis.
Als bij de hond dit defect aanwezig is dan worden vele stoffen tot wel een factor 90 doorgelaten richting het zenuwstelsel. Het gaat onder andere om de volgende stoffen:

– Ivermectine
– Loperamide
– Digoxine
– Vincristine, doxorubicine
– Cyclosporine
– Dexamethason
– En nog vele andere stoffen………

In Duitsland, Oostenrijk en Zwitserland heeft een groot onderzoek plaatsgevonden waarbij 750 honden zijn getest. Uit dit onderzoek kwam naar voren dat 76% van de geteste Schotse Herders, 58% van de Shetland Sheepdogs, 30% van de Australian Sheperds en 1% van de Border Collies behept waren met de aandoening.
Vergelijkbaar onderzoek in de VS leidde ook nog tot andere getroffen rassen: English Shepherd, Whippet langhaar, McNab, Bobtail, Silken Windhound en Witte Duitse Herder.

Het probleem treedt alleen op bij dieren die homozygoot zijn voor het recessieve gen, dat betekent dat beide ouders van deze dieren minstens drager zijn.
Border Collie

De betekenis voor uw hond

Als u een hond heeft van één van bovengenoemde rassen dan is er een kans dat u hond drager en/of lijder is van deze aandoening. Gezien de verscheidenheid en het ontdekken van de aandoening bij steeds meer rassen zouden theoretisch ook andere rassen dragers en/of lijders kunnen herbergen.

Het gevolg is dat uw hond mogelijk totaal verkeerd kan reageren op standaard middelen die de dierenarts gebruikt.
Een tweede gevolg kan zijn dat het eten van paardenmest zeer gevaarlijk kan zijn voor uw hond gezien de daarin aanwezige residuen van ontwormingsmiddelen voor het paard.

Mijn advies

Om ongelukken te voorkomen maar ook om alle honden van een risicoras die de aandoening echter niet hebben goede medicijnen niet onnodig te onthouden is het aan te bevelen om door middel van eenmalig bloedonderzoek vast te stellen of uw hond drager en/of lijder is.
Op deze manier staat onomstotelijk vast of uw hond risico loopt bij het gebruik van bepaalde medicijnen. De uitslag van het onderzoek kan in het dierenpaspoort worden opgenomen zodat ook een behandeling in het buitenland veilig verloopt.
Als u eenmaal zeker weet dat uw hond vrij is van de aandoening dan kan hij of zij ook lekker los door de natuur lopen, of daar nu paardenvijgen aanwezig zijn of niet.
Voor de fokkerij is onderzoek natuurlijk een must om verdere verspreiding tegen te gaan en liefst de aandoening met fokmaatregelen terug te dringen.

Dagelijkse praktijk

Foto border CollieSommige moderne (ontwormings)middelen zijn al getest op gevoelige honden. Andere middelen baseren hun gegevens op onderzoek bij andere diersoorten (muizen). Uw dierenarts zal ongetwijfeld op de hoogte zijn.
Het toedienen van humane middelen aan honden is per definitie te ontraden. Loperamide, een vrij verkrijgbaar middel tegen diarree bij de mens, zal op basis van het MDR-1 gendefect bij uw hond mogelijk fatale gevolgen hebben.
Na dit type vergiftiging zal het slechts in zeldzame gevallen lukken om de patiënt te redden.

Zolang niet vast is komen te staan door bloedonderzoek of uw hond lijdende is aan het MDR-1 gen-defect is voorlopig het beste advies: White feet? Do not treat! *

* Gelet op hoge percentage lijders/dragers bij Schotse Herder, Sheltie’s, Bobtails, etc.

Betrouwbare info onder andere op: www.vetmed.uni-giessen.de”